Anoek Adank promoveert op plezier in bewegingsonderwijs
Hoe zorg je ervoor dat kinderen met plezier bewegen én dat ook blijven doen? Op woensdag 30 september promoveerde Fontys-docent en onderzoeker Anoek Adank-Heij, onder begeleiding van promotor Steven Vos en copromotor Dave Van Kann (lector Fontys Sport en Bewegen), aan de TU/e op haar onderzoek naar de rol van plezier in het bewegingsonderwijs en de invloed daarvan op een actieve leefstijl van kinderen.
In haar proefschrift, Supporting Primary School Teachers in Creating Enjoyable Physical Education Experiences to Enhance Children’s Physical Activity Behavior, onderzocht Adank hoe leerkrachten in het basisonderwijs kinderen beter kunnen ondersteunen bij het ontwikkelen van een actieve en gezonde leefstijl. Daarbij stond één vraag centraal: wat maakt bewegingsonderwijs leuk en betekenisvol voor kinderen?
“Wanneer kinderen positieve en plezierige ervaringen opdoen in de gymles, legt dat een basis
voor een leven lang bewegen.” – Anoek Adank
Plezier als sleutel
Uit Anoek’s onderzoek blijkt dat plezier een belangrijke voorspeller is van beweeggedrag. Kinderen die meer plezier beleven aan bewegen, zijn actiever en brengen minder tijd zittend door. Ook motorische vaardigheden spelen daarin een belangrijke rol. Bovendien laat het onderzoek zien dat ervaringen tijdens de gymles doorwerken buiten schooltijd: een positieve ervaring in de les vergroot de kans dat kinderen ook thuis of in de buurt actief zijn.
Luisteren naar kinderen
Een belangrijk uitgangspunt van het onderzoek was om kinderen zelf aan het woord te laten. Wat maakt een gymles leuk? En wanneer hebben kinderen juist minder plezier?
Kinderen noemen onder meer afwisselende activiteiten, succeservaringen, uitdaging op hun eigen niveau, samenwerken met klasgenoten en positieve aandacht van de leerkracht als belangrijke ingrediënten voor een plezierige les. Ook blijkt het belangrijk dat leerlingen invloed ervaren en keuzes kunnen maken tijdens activiteiten.
Deze inzichten bieden waardevolle handvatten voor leerkrachten die hun lessen aantrekkelijker en motiverender willen maken.
Op basis van deze inzichten ontwikkelde Adank een overzicht van concrete onderwijspraktijken die volgens kinderen bijdragen aan plezier in de gymles. Observaties in de praktijk lieten vervolgens zien dat veel leerkrachten deze elementen al toepassen, maar dat er ook kansen liggen om bijvoorbeeld samenwerking, individuele ontwikkeling en het gebruik van feedback verder te versterken.
Een leven lang bewegen begint op school
Met haar promotieonderzoek levert Adank een belangrijke bijdrage aan de kennis over bewegingsonderwijs, plezier in bewegen en de rol van leerkrachten bij het stimuleren van een actieve leefstijl. Haar boodschap is helder: wanneer kinderen positieve en plezierige ervaringen opdoen in de gymles, legt dat een basis voor een leven lang bewegen.
Anoek gaf onlangs een interview aan SportknowhowXL. Daarin lichtte ze haar promotieonderzoek toe: dat plezier een belangrijke sleutel is om kinderen meer te laten bewegen. Dat kinderen meer plezier ervaren in de gymles wanneer er sprake is van duidelijke instructies, positieve communicatie, samenwerking en aandacht voor hun persoonlijke ontwikkeling.
Volgens Adank benutten leerkrachten de feedback van leerlingen nog onvoldoende. Door kinderen vaker te betrekken bij de evaluatie van lessen en daar gericht op te reflecteren, kunnen docenten beter aansluiten bij hun behoeften en bijdragen aan een actievere en gezondere leefstijl, zowel op school als daarbuiten.
